Dönüşümde anlaşmayı belediye yapıyor ama kamulaştırmayı TOKİ yapacak deniyor; yetki devrini nasıl kontrol ederim?

Belediyenin görüşme yapmasıyla kamulaştırma işlemlerini TOKİ’nin yürütmesi her durumda çelişki değildir. Ancak “kurumlar kendi aralarında anlaştı” sözü de yetki zincirini açıklamaya yetmez. 6306 sayılı Kanun, Bakanlığa hangi iş ve işlemlerin TOKİ veya ilgili idare tarafından yapılacağını belirleme ve bunlara yetki devretme imkânı tanır. Önce sizin dosyanızdaki görev paylaşımının hangi belgeye dayandığını görün.

İlgili kurumdan, varsa yetki devri veya işlerin hangi kurumca yapılacağını belirleyen işlemin tam örneğini ve eklerini isteyin. Belgenin hangi alanı, etap veya parselleri ve hangi işlemleri kapsadığını kontrol edin. Planlama, hak sahipliği görüşmesi, anlaşma imzalanması ve kamulaştırma aynı işlem değildir; bir konuda verilen görevden diğer bütün yetkilerin de devredildiği sonucu çıkarılamaz.

Kurum adlarını da doğru ayırın. 6306 sayılı Kanunda “Başkanlık”, Kentsel Dönüşüm Başkanlığını ifade eder; TOKİ ise ayrıca tanımlanmıştır. Ayrıca kanundaki “İdare” tanımı her belediyeyi her yerde aynı şekilde kapsamaz; büyükşehir sınırları içindeki ilçe belediyesi bakımından Bakanlığın yetkilendirmesi önemlidir. Bu nedenle yalnız yazının başlığındaki “Başkanlık” kelimesine veya belediye kaşesine bakarak yetkili kurumu belirlemeyin.

Size sunulan sözleşmede kimin hangi sıfatla imza attığını, kamulaştırma kararını ve sonradan gelen resmî bildirimleri bu görev belgeleriyle karşılaştırın. İşlemin doğrudan kanuni yetkiye mi yoksa belirli bir yetkilendirmeye mi dayandığı açıklansın; her dosyada mutlaka aynı tür devir belgesinin bulunacağını varsaymayın. Belgeler arasında farklı kurumlar görünüyorsa yalnız isim farkına değil, her birinin üstlendiği işlemin kapsamına itiraz edin. Yetkiyi araştırırken devam eden dosyadaki tebligatları takip etmeyi bırakmayın.