Yargılama, ödeme ve icra
Bedel yıllarca hareketsiz kaldı; zamanaşımı veya hesaptan aktarım riski var mı?
Evet, uzun süre aranmayan banka bedellerinde zamanaşımı ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonuna aktarım riski bulunabilir. Genel kural, hak sahibinin son talebi, işlemi veya yazılı talimatından başlayarak on yıl içinde aranmayan mevduat ve diğer banka alacaklarıyla ilgilidir. Ancak kamulaştırma hesabında yalnız paranın yatırıldığı tarihe bakarak “on yıl doldu, hak bitti” sonucuna varılmaz.
Yetkili merciler tarafından üzerine bloke konulan hesaplarda zamanaşımı süresi blokenin konulduğu tarihte durur; bloke kaldırılınca kaldığı yerden işlemeye devam eder. Bu nedenle mahkeme blokesinin başlangıç ve kaldırılma belgeleri önemlidir. Banka ekranında hesabın hareketsiz görünmesiyle yetkili merci kararına dayalı blokenin sürmesi aynı şey değildir. Ergin olmayanlar adına açılan hesaplarda da sürenin kişinin ergin olduğu tarihte başlamasına ilişkin ayrı kural vardır.
Bankadan son hak sahibi işlemini, bloke kayıtlarını, varsa zamanaşımı listesine alınma ve bildirim belgelerini isteyin. Yönetmelik, uyarı ve ilan ile daha sonra Fona devir aşamalarını düzenler. Bireysel mektup için uygulanan parasal eşik ile küçük bakiyelerin de ilan ve devir kapsamına girebilmesi farklıdır; “bana mektup gelmedi” veya “tutar küçük” diyerek hesabı kontrolsüz bırakmayın.
Hesap ilan edilmişse ilgili yılın başvuru süresini ve gereken belgeleri gecikmeden bankadan doğrulayın. Para Fona devredilmiş deniyorsa devir tarihi, tutarı ve hangi kayıtlarla bu sonuca varıldığı açıklansın; sürenin yanlış hesaplandığı veya blokenin göz ardı edildiği iddiasını belgeleriyle inceletin. Bu bankacılık zamanaşımını, idareye karşı açılacak kamulaştırma davasının süresiyle aynı sanmayın; farklı alacak ve işlemler için ayrı değerlendirme gerekir.