Raporda bütün objektif unsurlar tek yüzdeye toplanmışsa her birinin etkisi açıklanmalı mı?

Evet. Objektif unsurlar için tek bir toplam yüzde gösterilmesi, hangi özelliğin bedeli nasıl etkilediğinin açıklanması yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Raporda yalnız “konumu ve diğer özellikleri nedeniyle” denilip sonuca geçilmesi, toplamın hangi verilere dayandığını denetlemeye yetmez. Ancak her başlığa mutlaka eşit veya hazır bir yüzde verilmesi gerektiği de söylenemez.

Önce kabul edilen unsurların listesini ve her birinin somut dayanağını isteyin. Hangi özellik değerleme tarihinde gerçekten vardır; tarımsal net gelirde, kapitalizasyon oranında veya başka hesap aşamasında hangi etkisi zaten ele alınmıştır? Yol, ulaşım ve pazarlama kolaylığı başlıkları aynı yararı farklı adlarla anlatıyorsa bunlar bağımsız üç artışmış gibi sayılmamalıdır. Gerçekten farklı etkiler varsa onların ayrımı açıklanmalıdır.

Toplam yüzdeye nasıl ulaşıldığı da görülsün. Ayrı oranların toplanmasıyla, bir artış uygulanmış tutara ikinci artışın uygulanması aynı işlem değildir. Raporda kullanılan hesap tabanı ve işlem sırası belirsizse, başlıkların yanında sayı bulunması tek başına hesabı anlaşılır kılmaz. Birlikte etki gösteren özellikler için ortak değerlendirme yapılmışsa, bu birlikteliğin neden aynı değerin tekrar sayılması olmadığı gerekçelendirilsin.

İtirazda eksik açıklanan unsuru ve toplamın üretildiği hesap satırını gösterin. Bilirkişiden dayanakların, etki açıklamalarının ve son tutara geçişin tamamlanmasını isteyebilirsiniz. Açıklama eksikliği bütün objektif unsurların otomatik sıfırlanması veya sizin önerdiğiniz yüzdenin kabulü sonucunu doğurmaz; amaç denetlenebilir ve taşınmaza özgü bir değerlendirmedir.