Tapusuz taşınmaz
Bir zamanlar mera olan yerin yıllardır ekiliyor olması kamulaştırma bedeli istememe yeter mi?
Yıllardır ekiliyor olması, geçmişte mera olan yerin hukuken de mera niteliğinden çıktığını veya size ait olduğunu tek başına göstermez. Mera Kanunu, meraların özel mülkiyete geçirilmesini ve zamanaşımıyla kazanılmasını engeller. “Artık hayvan otlamıyor” veya “toprağı ben temizledim” denilmesi, yetkili makamın tahsis amacı değişikliği işleminin yerine geçmez.
Gerçekten tahsis amacı değişikliği yapılmışsa kararın tarihini, kapsamını ve sonrasındaki tescili araştırın. Kanunda belirtilen koşullarla yapılan değişiklik, kural olarak Hazine adına; vakıf merasında vakıf adına tescille bağlantılıdır. Değişiklik, yıllardır eken kişiye kendiliğinden özel mülkiyet verilmesi değildir. Özel bir edinme dayanağınız olduğunu ileri sürüyorsanız bunun hangi tarih ve alana ilişkin olduğu ayrıca gösterilmelidir.
Eski ve yeni parsel numaralarını özellikle toplulaştırma yapılmışsa yalnız isim üzerinden eşleştirmeyin. Yargıtayın incelediği bir olayda, yeni parselin geldiği mera kaydıyla talep edilen fiziksel alanın geçmişinin aynı olmadığı ihtimali nedeniyle ret kararı bozulmuş; talebin sınırlarının açıklatılıp delillerin yeniden değerlendirilmesi istenmiştir. Bu karar davacıya doğrudan mülkiyet vermemiştir; yalnız kayıt zincirinden hareketle yanlış alanın geçmişinin incelenmemesi gerektiğini gösterir.
Mera tespit ve tahsis kayıtlarını, varsa amaç değişikliği kararını, eski-yeni paftaları ve toplulaştırma dağıtım belgelerini kamulaştırma haritasıyla karşılaştırın. İleri sürdüğünüz kullanımın hangi dönemde hangi hukuki statüdeki alanda gerçekleştiği açıklansın. Arazi bedeli için malik sıfatıyla talep ile ürün veya başka bir kişisel hak iddiasını ayırın. Kamulaştırma listesinde görünmek ya da arazinin bugün ekili olması, geçmiş kamu malı statüsünü ve kazanma koşullarını inceleme gereğini ortadan kaldırmaz.