Üst hakkı üzerinde ipotek varsa arsa malikinin bedeli de bu ipotekten etkilenir mi?

Yalnız üst hakkı üzerinde kurulan ipotek, arsa malikinin ayrı mülkiyetini kendiliğinden aynı ipoteğin konusu yapmaz. Önce rehnin hangi tapu sayfasına, hangi hak üzerine ve hangi borç için işlendiğini belirleyin. Arsa üzerinde ayrıca ipotek veya başka bir yük varsa bunun kaydı ayrı incelenmelidir; “aynı yerde bina var” açıklaması iki hakkı tek rehin konusu hâline getirmez.

Bağımsız ve sürekli üst hakkı ayrı sayfaya taşınmaz olarak kaydedilebilir. Taşınmaz rehninin kurulmasında esas tapu siciline tescildir; rehin sözleşmesinin şekli ve sicilde gösterilen kapsam önemlidir. Bu nedenle üst hakkı tapusuyla arsa tapusunun güncel ve işlem tarihli takyidatlarını yan yana inceleyin. Aynı bankanın her iki işlemde bulunması, kayıtlar görülmeden bütün bedelin ona ait olduğunu göstermez.

Kamulaştırma sırasında teminatın hangi bedel veya hak üzerindeki etkisinin korunacağı, rehnin konusu ve kalan borçla birlikte belirlenmelidir. Üst hakkının sona ermesiyle sayfanın kapanmasına ilişkin hüküm, bedele ilişkin hükümleri saklı tutar; bunu bankanın alacağının her durumda yok olduğu şeklinde okumayın. Ancak sırf bankanın üst hakkı üzerinde ipoteği var diye arsa malikinin ayrı karşılığından otomatik kesinti yapılacağını da varsaymayın.

Resmî ipotek senedini, iki tapu kaydını, güncel borç hesabını, üst hakkı sözleşmesini ve bedel kararını dosyaya sunun. Yapıların arazi malikine kalması için kararlaştırılmış sona erme bedeli varsa, o alacak üzerindeki özel rehinli alacaklı koruması da ayrıca değerlendirilmelidir; bunu her kamulaştırma ödemesiyle aynı kalem saymayın. Ödeme talimatında hangi tutarın hangi hak ve borç için ayrıldığı açık olsun; arsa malikinin ayrıca kişisel borçlu veya kefil olması ise ipoteğin kapsamından ayrı bir meseledir.