Hazine yerindeki eski binama tapu tahsis belgesi verilmedi; belediye kırk yıl vergi alıp sonra yeşil alan için yıkınca bina yönünden hiç hakkım yok mu?

Tapu tahsis belgesi verilmemiş olması, binanın kullanımı yönünden anayasal olarak korunabilecek hiçbir menfaatiniz bulunmadığını tek başına göstermez. Ancak binaya ilişkin ekonomik menfaatle altındaki Hazine arazisinin mülkiyeti farklıdır. Uzun süre vergi ödemek veya elektrik ve su kullanmak, araziyi kendiliğinden sizin tapulu mülkünüz yapmaz.

Anayasa Mahkemesi, Hazine arazisindeki eski bir yapının onlarca yıl kullanıldığı; imar affı başvurusunun uzun süre sonuçlandırılmadığı, kamu hizmetlerinin sağlandığı ve belediyenin vergi almaya devam ettiği bir olayı değerlendirmiştir. Bu koşulları birlikte ele alarak binanın kullanımından doğan önemli ekonomik menfaati mülkiyet hakkı kapsamında korumuştur. Tapu veya tapu tahsis belgesi bulunmamasına rağmen yapı yönünden bir değerlendirme yapılmıştır.

O olayda yıkımın kanuni dayanağı ve yeşil alan oluşturma amacı kabul edilmiş; buna karşılık uzun süreli belirsizliğin ardından hiçbir bedel ödenmeden yıkım yapılması ölçüsüz bulunmuştur. Dolayısıyla “yıkım hukuka uygun, artık hiçbir zarar tartışılamaz” sonucunu otomatik çıkarmayın. Bu, her ruhsatsız yapının korunacağı, yıkılamayacağı veya tam arsa bedelinin ödeneceği anlamına da gelmez.

Yapının ne zaman yapıldığını, kullanımını, eski af başvurusunu ve cevabını, vergi ve abonelik kayıtlarını, idarenin ne zamandan beri yapıyı bildiğini ve yıkım belgelerini toplayın. Sırf vergi makbuzunu tek başına mülkiyet belgesi gibi sunmak yerine idarenin uzun dönemdeki tutumunu ve binanın sizin için taşıdığı ekonomik değeri gösterin. Eski af ve yıkım kurallarını bugüne doğrudan taşımayın; işlem tarihindeki rejim ayrıca incelenmelidir. AYM anılan olayda doğrudan bir bina veya arsa bedeli belirlememiş, yeniden yargılama kararı vermiştir.